شخصيتون ۽ خاڪا

سنڌ جا املهه هيرا (مضمون)

هي ڪتاب سنڌ جي اهم شخصيتن تي لکيل ڪالمن يا تاثرات تي شامل آهي. هن ڪتاب جو ليکڪ محترم مير نادر علي ابڙو صاحب جن آهن. پاڻ سنڌ جي علمي ۽ ادبي گهراڻي سان تعلق رکن ٿا.
اسين ٿورائتا آهيون مير نادر علي ابڙو جا جنهن نه صرف هن ڪتاب جي سافٽ ڪاپي موڪلي ڏني پر ان سان گڏ هي ڪتاب سنڌ سلامت تي پيش ڪرڻ جي اجازت به ڏني.
Title Cover of book سنڌ جا املهه هيرا (مضمون)

پروفيسر ڊاڪٽر ميمڻ عبدالغفور سنڌي سنڌ جو ناليوارو تعليمدان، اديب ۽ محقق

1986ع ڌاران مون جڏهن ڊگري ڪاليج لاڙڪاڻي ۾ فرسٽ ييئر ۾ داخلا ورتي ته وڏي حيرت لڳي ته هي سنڌ جو واحد ڪاليج آهي، جنهن ۾ سنڌ جا ايترا سارا مشهور اديب ۽ شاعر پروفيسرآهن، جن ۾ ڊاڪٽر شاهنواز سوڍر، رزاق مهر، محمد علي پٺاڻ، بشير احمد شاد، ڊاڪٽر ميمڻ عبدالغفور سنڌي ۽ ٻيا کوڙ سارا استاد ڪنهن جو نالو کڻي ڪنهن جو کڻجي. هونئن به لاڙڪاڻو ساهه سيباڻو ليڊرن، اديبن، شاعرن، مذهبي عالمن ۽ دانشورن جي ڌرتي طور مشهور آهي. مون کي شاگردي دوران جن استادن تمام گهڻو متاثر ڪيو انهن ۾ سر فهرست پروفيسر ڊاڪٽر عبدالغفور سنڌي هو. سندس جسماني بيهڪ، ڳالهائڻ جو انداز وري مٿان سندس اکرن جي صورتخطي سندس شاگردن سان اولاد جيان چاهت، سندس ڪهڙي تعريف ڪري ڪهڙي ڪجي. سندس اکرن جي تعريف اڪثر محمد ابراهيم جويو ڪندو رهندو هو ۽ مون کي چوندو هو ته خوش نصيب آهين جو تون ڊاڪٽر عبدالغفور ميمڻ جو شاگرد آهين.
مو ن کي ياد آهي ته اهو ڏينهن، جڏهن مان سائين عبدالغفور کي چيو ته آئون پري ميڊيڪل مان مطمئن ناهيان ۽ مان شعبو تبديل ڪرائي آرٽس ۾ وڃڻ چاهيان ٿو، ته ٽهڪ ڏنائين ۽ چيائين ته انهي جي معنيٰ ته تون پڙهائيءَ ۾ جڏو آهين. مون چيو سائين ائين ئي سمجهو. جنهن تي مون کي چيائين ته ڀلا 100 مان 34 مارڪون به نه کڻي سگهندين؟ جنهن تي مون ڪنڌ جهڪايو ۽ سائين عبدالغفور جي ڳالهه کي اڳتي ڪندي پري ميڊيڪل ۾ پڙهيس. خوش ٿيو انهيءَ ڏينهن جڏهن منهنجي ڀيڻ جي شادي سندس مائٽ سان ٿي، ان ڏينهن مون کي چيائين نادر اڳ تون فقط منهنجو شاگرد هئين، پرهاڻي تون منهنجو مائٽ به ٿي ويو آهين.
پروفيسر ڊاڪٽر ميمڻ عبدالغفور سنڌي پهرين سيپٽمبر 1939ع تي لاڙڪاڻي ۾ ڄائو ابتدائي تعليم پنهنجي محلي جي اسڪول مان حاصل ڪيائين ۽ ميٽرڪ، بي اي، ايم اي ۽ ايل ايل بي جو امتحان لاڙڪاڻي ۾ ڏنائين. 1985ع ڌاري سنڌ يونيورسٽيءَ مان سنڌي ادب ۾ ايم فل ڪيائين جو اهو ڪنهن سنڌيءَ کي پهريون اعزاز هيو. پاڻ اڻويهه صديءَ جي نثر تي مقالو لکي پي ايڇ ڊي پڻ ڪئي. سنڌي ادب ۽ مذهب سان وڏو لڳاءُ هيس ۽ بيشمار ادبي، مذهبي ۽ درسي ڪتاب لکيائين، هو سنڌ جو وڏو محقق به هو. مون کين ڪاليج ۾ هميشه ٽيبل تي لکندي ڏٺو. اهڙو ڪو لمحو مون پنهنجي شاگرديءَ دوران نه ڏٺو جنهن ۾ اڄ ڪلهه جي نئين ٽهيءَ جي استادن جيان اسٽاف روم ۾ ويهي ڪچهريون ڪري پنهنجو ٽائيم ضايع ڪري.
هن کي پنهنجي ذاتي لائبريري هئي، جنهن ۾ هزارن جي تعداد ۾ ڪتاب هيا. جنهن جي لاءِ چوندو هيو ته مون پنهنجي زندگيءَ جي ڪمائي ڪتابن وٺڻ تي خرچ ڪئي آهي ۽ اها ئي منهنجي وڏي ملڪيت آهي.
هو هڪ ئي وقت استاد، اديب، شاعر هئو. ته وري اسان شاگردن جي ڇپر ڇانو به هو. کيس اولاد ڪونه هيو سو اهو اولاد کي ڏيڻ وارو پيار به اسان شاگردن کي پنهنجو ٻچو سمجهي ڏيندو هيو. هن جيڪا سنڌي ادب جي خدمت ڪئي، سان بغير ڏيکاءُ جي ڪئي. هو بنهه سادو ماڻهو هيو. دنيا جي چالاڪ بازين ۽ اٽڪل بازين کان بنهه پاڪ هو. واقعي به فرشتو صفت انسان هو ۽ اسلامي خيالن ۽ نظريي سان ڀرپور هڪ سچو مسلمان هو، پاڻ انتهائي سادگي، گهٽ ڳالهائڻ، اڪيلائي پسند، شهرت ۽ نمائش کان وئون ويندو هيو . هن ۾ قدرت سچائي، محبت، مخلصي ڪُٽي ڪُٽي ڀري هئي.
جيئن ته هو اڄ اسان جي وچ ۾ نه آهي پر سنڌي ادب ۽ تعليم کاتي ۾ سندس جُتيءَ ۾ پير وجهڻ وارو مون کي نظر نٿو اچي.
____________________________________________________________________________________
هلچل، تعمير سنڌ، مهراڻ، سنڌ، عوامي آواز، سوڀ، سنڌو