سونگ ڪلا کان حاديه شهر ڏي
ٿائلنڊ جي هوٽلن جي دڪانن ۾، هتي جي راڻي، شهنشاهه، شهزادن ۽ شهزادين جون تصويرون وڏن فريمن ۾ ٽنگيل نظر اچن ٿيون، جيئن پاڻ وٽ ايراني هوٽلن ۾ ايران جي شهنشاهه، راڻي ۽ سندن اولاد جون تصويرون آهن. يا ڪنهن زماني ۾ راڻي وڪٽوريه، جارج وغيره جون تصويرون سڄي هندستان ۾ لڳايون ويون ٿي.
سخت مينهوڳيءَ جي ڪري هتي جي جڳهين جون ڀتيون ۽ ڇتيون ڪاراٽيل آهن. اسان بندرگاهه مان نڪري هڪ سوڙهيءَ گھٽِيءَ ۾ اچي پهتاسين. مون سان گڏ جهاز جو ٿرڊ آفيسر فاروق هو. ٻنهي پهرين حاديه شهر ڏي وڃڻ جو پروگرام ٺاهيو. اسان جي جهازران ڪمپني جي آفيس بندرگاهه وٽ آهي. اتان پهرين اها پڇا ڪئيسين ته هن گھٽيءَ جو نالو ڇا آهي، جيئن حاديه شهر کان واپسي تي صحيح جڳهه تي پهچي سگھون. هنن پني تي اسان کي انگريزيءَ ۽ ٿائي زبان ۾ گھٽيءَ جو نالو ‘هپ هو هن’ لکي ڏنو، پر ايترو عقل کان ڪم نه هنن ورتو، نه اسان، جو کڻي پڇا ڪريون ته اهو هن خاص ٽڪر جو نالو آهي يا سڄي بندر روڊ جهڙي ڊگھي رستي جو. واپسي تي جڏهن ٻارهين وڳي پهتاسين ته دڪان ۽ آفيسون سڀ بند هيون ۽ پنهنجي آفيس جتان جهاز تي وڃڻ لاءِ ٻيڙي ملڻي هئي سا نه پئي ملي. ٽئڪسي واري کي ‘هپ هو هن’ لاهڻ لاءِ چيو هئوسين. تنهن هڪ هنڌ لاهي چيو ته اهو اٿانوَ ‘هپ هو هن روڊ’. گھڻو ئي آسپاس ڳوليوسين پر آفيس نه ملي. ٻه چار گھٽيون لتاڙي وري هڪ همراهه کان پڇيوسين ته ‘هپ هو هن’ ڪٿي آهي ته هن ٻڌايو ته هي آهي. پر اتي آفيس نه هُئي. پوءِ معلوم ٿيو ته ‘هپ هو هن’ ڪو رستو يا گھٽيءَ جو نالو نه پر سڄي علائقي جو نالو آهي، جيئن ناظم آباد، لطيف آباد، هيرآباد، گاڏي کاتو وغيره.
ان رات هڪ ٿيڻ ۾ ڪي پنڌرهن منٽ هئا ۽ پوري هڪ وڳي آفيس طرفان ٻيڙي جهاز ڏي وڃڻي هئي. ٽائيم گذري وڃڻ تي ٻي ٻيڙي صبح جو هلي ها. آخر تنگ ٿي ٻيو ڪو چارو نه ڏسي، هڪ رڪشا ۾ چڙهي ڀرواري پوليس اسٽيشن تي آياسين. در تي جيئن ئي رڪشا پهتي ته آءٌ تکو تکو ٿاڻي ۾ گھڙيس. ٻه چار پوليس وارا ۽ ڪي وڏا آفيسر اڱڻ ۾ ڪُرسيون وجھيو ويٺا هئا. هڪ انسپيڪٽر وائرليس تي ڪو نياپو موڪلي رهيو هو. مون تڪڙو تڪڙو کانئن پڇيو ته ڪو انگريزي ڄاڻي. هڪ اڳتي وڌيو ۽ ‘ها’ ڪئي ۽ مون يڪدم کيس ٻڌايو ته اسان فلاڻي جهاز سان تعلق رکون ٿا ۽ ‘هپ هو هن’ ۾ اسان جي آفيس آهي، اتي اسان کي هينئر جو هينئر پهچڻو آهي يا توهان ئي اتي فون ڪري ٻيڙيءَ کي روڪايو نه ته هڪ وڳي ڇُٽي ويندي.
مون اڃا ڳالهه ئي ختم نه ڪئي ته فاروق پٺيان سڏ ڪيو. ان پُٺيان جهاز جو ٻيو عملو اچي رهيو هو. اسان جي آفيس ڪا ٿاڻي جي بلڪل سامهون، رستي جي ٻئي پاسي هئي ۽ ٻيا همراهه اتي ٻاهر ئي انتظار ڪري رهيا هئا. اسان کي جو ائين تکو تکو ٿاڻي ۾ ويندي ڏٺائون، سو سڀ وائڙا ٿي خبرچار معلوم ڪرڻ لاءِ ٿاڻي تي هليا آيا. پوءِ جڏهن کين خبر پئي ته “ڪيئن ڪِڪو ڪڇَ ۾ ۽ ڍنڍورو شهر ۾” مچايو اٿئون ته ڏاڍو کليا.