شخصيتون ۽ خاڪا

محمود مغل: فن ۽ شخصيت

ھي ڪتاب محمود مغل جي اڌ صديءَ جي علمي، ادبي ۽ نشرياتي سفر جي جهلڪ آھي، ڪتاب ۾ محمود مغل جي فن ۽ شخصيت بابت ساڃاھ وندن جا مضمون ۽ رايا، سندس ڪتابن جو تعارف ۽ ڪتابن تي لکيل رويوز ۽ رايا، سندس ڊرامن جو تعارف، محمود مغل کان ورتل انٽرويوز شامل آھن.

Title Cover of book Mehmood Mughal: Fan’u Aien Shakhsiyat’a

نئين ملينيَم جو مست يار (گُل حسن قريشي)

جيڪڏهن اوهان کي پنھنجي شھر ۾ ڪو اهڙو شخص نظر اچي، جنھن جي وک ۽ زبان ٻئي تڪڙيون هلنديون هجن... جنھن جي گهاٽين مُڇن هيٺان سندس شخصيت جي سموري تازگي ۽ عينڪ جي ٿلھن شيشن هيٺان ذهانت لڪل هجي تہ پڪ ڄاڻو تہ اهو شخص ڪو ٻيو نہ پر ’محمود مُغل‘ آهي.
هيءُ يار دلين جي مندرن تي ڪاهيندڙ تہ آهي پر دلين ۾ موجود بتن کي ڊاهڻ بجاءِ پنھنجي شخصيت جي مورت ڪنھن ڪنڊ پاسي سجائڻ جو عادي آهي. محمود! جيڪڏهن پنھنجي هم نام غزنويءَ جي شاھہ جي جاءِ تي هجي ها تہ ڪر سومناٿ مٿان سترهن ڪاهون ڪرڻ بجاءِ رڳو هڪڙي ڪاھہ مندر جي وڏي پوڄاريءَ مٿان زبان سان ڪري ها ۽ بُت ڊاهڻ بجاءِ مندر جي ڪنھن ڪنڊ ۾ پاڻ ئي بت بڻجي ويھي رهي ها.
انسانن، پکين، ٻوٽن ۽ جانورن سان هڪ جھڙو پيار ونڊيندڙ محمود جي ڪمزوري سونھن، پينگهو، ڪتاب، قلم، مائيڪ، ڪئميرا ۽ اعليٰ مقصد ماڻڻ رهيو آهي. هُو سنڌي، انگريزي ۽ اردوءَ مان ڪھڙي ٻوليءَ ۾ ڀڙ آهي. انھيءَ لاءِ تحقيق جي ضرورت آهي.
محمود ’زبان جو پڪو‘ ۽ ’آئيڊياز جو ماسٽر‘ آهي. ريڊيو تان هونئن تہ ڪيترائي وڻندڙ ۽ ڄاڻ سان ڀريل سلسلا هن جي ڪريڊٽ تي آهن پر ’جوڙي سلامت‘ ۽ ’گلاب خاص‘ جو جواب ناهي.
ٻاهران ولائتي پروفيسر نظر ايندڙ اسان جو هيءُ دوست اندران سڄو سارو ديسي درويش آهي. دوستن کي ڪتاب پڙهائڻ ۽ اُتساهڻ جو خاص ڏانءُ اٿس. ڪتاب جون خاص خاص ڳالھيون ايڏي تہ وڻندڙ انداز ۾ بيان ڪندو جو مون جھڙو ڪتابن کان ٽھندڙ بہ پنج ڏھہ سير وزن وارا ڪتاب پڙهڻ تي مجبور ٿيو وڃي. پنھنجائپ جو احساس ڏياريندڙ محمود جنھن بہ شعبي ۾ وک وڌائي آهي، تہ پنھنجو پاڻ کي فاتح ثابت ڪيو اٿائين.

]ماهوار ’ادب‘ شمارو: 91، اپريل 2002ع [